ਨੇਤਾਜੀ ਸੁਭਾਸ਼ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਸਪੋਰਟਸ, ਪਟਿਆਲਾ ਭਾਰਤ, ਜੋ ਕਿ ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਪੋਰਟਸ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵੀ ਹੈ, ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮਹਾਰਾਜਾ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਯਾਦਗਾਰੀ ਇਮਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਲਾਅਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਕੰਪਲੈਕਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਭਾਰਤੀ ਖੇਡਾਂ ਦੇ “ਮੱਕਾ” ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੇ ਉੱਚ ਯੋਗਤਾ ਵਾਲੇ ਕੋਚ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮਾਂ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮੁਹਾਰਤ ਅਤੇ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ। ਪਟਿਆਲਾ (ਪੰਜਾਬ) ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮਹਾਰਾਜਾ (ਰਾਜਾ) ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਸਪੋਰਟਸ, ਜੋ ਕਿ ਹੁਣ ਸਪੋਰਟਸ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦਾ ਅਕਾਦਮਿਕ ਵਿੰਗ ਹੈ, ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ 7 ਮਈ, 1961 ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਖੇਡਾਂ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਲੀਹਾਂ ‘ਤੇ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਡ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਚਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਨਾਮ 23 ਜਨਵਰੀ, 1973 ਨੂੰ ਨੇਤਾਜੀ ਸੁਭਾਸ਼ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਸਪੋਰਟਸ (NSNIS) ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇਹ ਸੰਸਥਾ 268 ਏਕੜ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਸੰਸਥਾ ਵਿੱਚ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਅਤੇ ਖੇਡ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸਹੂਲਤਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਕੋਚਾਂ ਦੇ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਠਹਿਰਨ ਲਈ 4 ਹੋਸਟਲ ਹਨ। ਸੰਸਥਾ ਵਿੱਚ 115 ਕਮਰੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦਫਤਰ, ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ, ਅਜਾਇਬ ਘਰ, ਕਲਾਸ ਰੂਮ ਅਤੇ ਸਟਾਫ ਕਲੱਬ ਹੈ। ਲਾਉਂਜ ਅਤੇ ਕਾਨਫਰੰਸ ਹਾਲ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਗੈਸਟ ਹਾਊਸ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਹਰੀ ਪੱਟੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਖੇਡ ਦਵਾਈ ਵਿਭਾਗ ਖਿਡਾਰੀਆਂ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਸਟਾਫ ਨੂੰ ਸਾਰੀ ਡਾਕਟਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਖੇਡ ਸਿਖਲਾਈ ਸਹੂਲਤਾਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਮਨੇਜ਼ੀਅਮ, ਸਵੀਮਿੰਗ ਪੂਲ, ਇਨਡੋਰ ਹਾਲ, ਸਾਈਕਲਿੰਗ ਵੇਲੋਡਰੋਮ, ਸਕੁਐਸ਼ ਕੋਰਟ, ਕੰਡੀਸ਼ਨਿੰਗ ਯੂਨਿਟ, ਹਾਕੀ ਫੀਲਡ (ਘਾਹ ਅਤੇ ਸਿੰਥੈਟਿਕ), ਐਥਲੈਟਿਕ ਟ੍ਰੈਕ (ਸਿੰਡਰ ਅਤੇ ਸਿੰਥੈਟਿਕ) ਅਤੇ ਆਊਟ ਡੋਰ ਕੋਰਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੀ ਰਿਕਵਰੀ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਭਾਲੇ ਸੌਨਾ ਬਾਥ, ਸਟੀਮ ਬਾਥ ਅਤੇ ਹਾਈਡ੍ਰੋਥੈਰੇਪੀ ਸਹੂਲਤਾਂ ਉਪਲਬਧ ਹਨ।
- SAI: NSNIS, Old Moti Bagh Patiala, Punjab -INDIA
- Email: mail @ nsnis.org
